Functies Werving & contracten Dienstplanning Tijdregistratie Afwezigheden & verlof Personeel & loon AI & communicatie Branches HorecaHotellerieEvenementen & cateringDetailhandelAutobedrijven & garagesHuisartsenpraktijken & MVZApothekenKlinieken & tehuizenThuiszorg & AmbulancedienstenKinderopvang & sociale voorzieningenBouw & ambachtProductie & logistiekSchoonmaak & BeveiligingGemeenten & overheidsbedrijvenKantoor & administratie
Meer
Prijzen Gids Carrière Inloggen / Gratis uitproberen
Taal
DeutschEnglishFrançaisEspañolItalianoNederlandsPolskiPortuguêsČeštinaDanskSvenskaSuomiΕλληνικάMagyarRomânăБългарскиHrvatskiSlovenčinaSlovenščinaEestiLietuviųLatviešuMaltiGaeilge
Presio / Gids
Gids

Pflegepersonaluntergrenzen-Verordnung:
Wat klinieken moeten weten

De PpUGV schrijft voor hoeveel verpleegkundigen er op bepaalde afdelingen per dienst minimaal aanwezig moeten zijn. Wat precies geregeld is, wie het betreft en wat er dreigt bij onderschrijding - kort en bondig uitgelegd.

Leestijd ca. 6 minuten · laatst bijgewerkt augustus 2026

Wat is de Pflegepersonaluntergrenzen-Verordnung?

De Pflegepersonaluntergrenzen-Verordnung (PpUGV), de Duitse regeling voor minimale verpleegkundige bezetting in ziekenhuizen legt op basis van § 137i SGB V vast hoeveel patiënten een verpleegkundige op bepaalde, bijzonder zorgintensieve afdelingen - de zogenoemde zorggevoelige gebieden - per dienst maximaal mag verzorgen. Ze geldt sinds 2019 en is sindsdien meermaals uitgebreid met extra gebieden. Doel is te voorkomen dat er een tekort aan verpleegkundig personeel ontstaat op plekken waar dat voor patiënten het gevaarlijkst is.

De regeling geldt voor Ziekenhuizen - niet voor de ambulante zorg of verpleeghuizen (meer hierover verderop).

Welke afdelingen zijn zorggevoelige gebieden?

Tot de momenteel vastgelegde zorggevoelige gebieden behoren onder meer:

Voor de psychiatrie en psychosomatiek geldt niet de PpUGV, maar een eigen regeling: de Personalausstattung Psychiatrie und Psychosomatik-Richtlinie (PPP-RL), de Duitse richtlijn voor de personeelsbezetting in de psychiatrie en psychosomatiek van de Gemeinsamer Bundesausschuss. Beide regelingen streven hetzelfde doel na - een minimale bezetting met verpleegkundig personeel -, maar verschillen in de details en in de berekeningsmethode.

Hoe worden de personeelsondergrenzen berekend?

Voor elk zorggevoelig gebied is een maximale Verpleegkundige-patiëntratio per dienst vastgelegd - apart voor dag- en nachtdienst. Overschrijdt het aantal te verzorgen patiënten per verpleegkundige deze waarde, dan is er sprake van een onderschrijding van de ondergrens.

Belangrijk: De precieze verhoudingscijfers verschillen per gebied en worden regelmatig aangepast. Bepalend is altijd de actuele tekst van de regeling - bij twijfel loont het de moeite om de geldende versie te raadplegen of dit af te stemmen met jullie brancheorganisatie of de ziekenhuisadministratie.

Wat gebeurt er bij onderschrijding van de ondergrens?

Ziekenhuizen moeten de naleving van de personeelsondergrenzen elk kwartaal melden bij de zorgverzekeraars. Wordt een ondergrens herhaaldelijk onderschreden, dan dreigen Vergoedingskortingen - in het uiterste geval kan een betrokken afdeling worden gesloten voor nieuwe opnames, totdat er weer voldoende personeel beschikbaar is. Voor de kliniek betekent dit niet alleen een economisch, maar ook een organisatorisch risico: wie de bezetting niet doorlopend in de gaten houdt, merkt een dreigende onderschrijding vaak pas als het rooster al gepubliceerd is.

En wat geldt er voor verpleeghuizen?

De PpUGV geldt uitdrukkelijk voor ziekenhuizen. Voor de intramurale ouderenzorg geldt een eigen personeelsberekeningsmethode volgens § 113c SGB XI (onder andere de zogenoemde PeBeM-methode), die volgens andere criteria rekent. Wie beide in huis heeft - bijvoorbeeld een ziekenhuisafdeling en een aangesloten verpleeghuis - doet er goed aan de vereisten per instelling apart te bekijken.

Hoe Presio helpt bij de naleving

In Presio kun je voor elke afdeling een Bezettingsnorm per dienst vastleggen - of het nu een eigen norm is of een wettelijke zoals PpUGV of PPP-RL. De bezettingsregel in het rooster laat dan voor elke dag en elke dienst in één oogopslag zien of de norm gehaald wordt - in een paar seconden, in plaats van pas aan het einde van de maand bij het bekijken van de statistieken. Zo valt een dreigende onderschrijding op voordat het rooster gepubliceerd wordt, niet pas daarna.

Stamgegevens en diensten hoef je daarvoor niet dubbel bij te houden: op verzoek bouwen we een koppeling met jullie Ziekenhuisinformatiesysteem (KIS), waarmee deze gegevens automatisch geïmporteerd kunnen worden.

Veelgestelde vragen over de PpUGV

Wat is de Pflegepersonaluntergrenzen-Verordnung (PpUGV)?

De PpUGV is een regeling op basis van § 137i SGB V die voor bepaalde zorggevoelige gebieden in ziekenhuizen - zoals intensive care, geriatrie of cardiologie - een maximale verhouding tussen patiënten en verpleegkundigen per dienst vastlegt. Ze geldt sinds 2019 en moet een tekort aan verpleegkundig personeel op bijzonder kwetsbare afdelingen voorkomen.

Welke afdelingen vallen onder de personeelsondergrenzen?

Onder andere intensive care, cardiologie, traumachirurgie, algemene chirurgie, interne geneeskunde, neurologie inclusief stroke units, geriatrie, cardiochirurgie en kindergeneeskunde en kinder-IC. Voor psychiatrie en psychosomatiek geldt in plaats daarvan de PPP-RL.

Wat gebeurt er als een kliniek de personeelsondergrens onderschrijdt?

De naleving moet elk kwartaal gemeld worden bij de zorgverzekeraars. Bij herhaalde onderschrijding dreigen vergoedingskortingen, in het uiterste geval een opnamestop voor de betrokken afdeling, totdat er weer voldoende personeel beschikbaar is.

Geldt de PpUGV ook voor verpleeghuizen?

Nee. De PpUGV geldt voor ziekenhuizen. Voor de intramurale ouderenzorg geldt een eigen personeelsberekeningsmethode volgens § 113c SGB XI.

Bezettingsnormen die zichzelf controleren

Presio toont norm en realisatie per dienst in één oogopslag - of het nu een eigen norm is of de PpUGV. Bij de start tot 31-10-2026 gratis, zonder creditcard.

Presio gratis uitproberen
Dit artikel dient ter algemene informatie en vervangt geen juridisch advies. Voor bindende informatie over de actueel geldende verhoudingscijfers en jouw specifieke situatie kun je het beste contact opnemen met jullie brancheorganisatie, de ziekenhuisadministratie of een juridisch adviseur.

Binnen tien minuten draait de eerste prikklok

Registreren, team aanmaken, beginnen - Presio gratis en vrijblijvend uitproberen, helemaal zonder creditcard.

Nu gratis uitproberen